Một nhóm nghiên cứu do Giáo sư Omar Yaghi – chủ nhân giải Nobel Hóa học 2025 – dẫn đầu đã phát triển một đại lý trí tuệ nhân tạo (AI agent) có khả năng tự động hóa toàn bộ quy trình khám phá vật liệu khung hữu cơ cộng hóa trị (COF). Công nghệ này được đánh giá là một “sự thay đổi mô hình” (paradigm shift), giúp chuyển đổi lĩnh vực COF từ tiềm năng nghiên cứu sang ứng dụng thực tiễn.
Đại lý trí tuệ nhân tạo đã xây dựng một quy trình kết tinh thành công, tạo ra COF-2000 — một loại vật liệu chưa từng được chế tạo trước đây. (Nguồn hình ảnh: Nhóm nghiên cứu Yaghi/UC Berkeley)
Những điểm nhấn kỹ thuật:
- Tự động hóa toàn diện: AI có khả năng tự tìm kiếm tài liệu, đề xuất điều kiện hóa học, thiết kế ma trận thí nghiệm 96 giếng và phân tích cấu trúc.
- Hiệu suất vượt trội: Hệ thống đã giúp tăng 350% độ kết tinh cho một vật liệu chuẩn. Độ kết tinh là yếu tố sống còn quyết định độ ổn định và hiệu suất của COF.
- Khám phá vật liệu mới: Thuật toán đã độc lập thực hiện thí nghiệm để tạo ra một cấu trúc hoàn toàn mới mang tên COF-2000, có tiềm năng lớn trong việc thu thập nước từ không khí.
Đại lý AI này được xây dựng trên mô hình ngôn ngữ lớn GPT-4o, hoạt động như một “trợ lý phòng thí nghiệm” thông minh, thay thế quy trình thử sai (trial-and-error) truyền thống bằng phương pháp tiếp cận có hệ thống và dựa trên dữ liệu.
Xem chi tiết tại: C&EN (ACS)

English